Trước đây, trong tương tác giữa con người và máy tính thông qua giao diện người dùng (GUI), các lệnh cắt, sao chép và dán là các lệnh liên quan đến giao tiếp truyền dữ liệu. Lệnh cắt sẽ loại bỏ dữ liệu đã chọn khỏi vị trí ban đầu của nó, lệnh sao chép tạo một bản sao; trong cả hai trường hợp, dữ liệu được chọn sẽ được lưu trong bộ nhớ tạm thời (thuật ngữ hay gọi là clipboard). Dữ liệu từ bảng ghi tạm này sau đó được chèn vào bất cứ nơi nào thực hiện lệnh dán. Dữ liệu này có sẵn cho bất kỳ ứng dụng nào hỗ trợ tính năng này, nhờ vậy bộ ba này cho phép truyền dữ liệu dễ dàng giữa các ứng dụng.

Thuật ngữ “cắt và dán” không phải từ khi máy tính xuất hiện mới có. Nó đã có từ xưa trong các bản chỉnh sửa bản thảo, theo đó mọi người sẽ cắt các đoạn từ một trang bằng kéo và dán chúng vào một trang khác. Thao tác này này vẫn là tiêu chuẩn vào những năm 1980. Các cửa hàng văn phòng phẩm trước đây đã bán “kéo chỉnh sửa” (editing scissors) với lưỡi dao đủ dài để cắt một mảnh ra rất tiện lợi. Sự ra đời của máy photocopy giúp cho việc thực hiện dễ dàng và linh hoạt hơn.

Hành động sao chép / chuyển văn bản từ một phần của tài liệu sang một vị trí khác trong cùng một tài liệu trên máy tính hay qua một máy tính khác trên thực tế cũng xuất hiện rất sớm. Vào giữa/cuối thập niên 1960 là đã có “lệnh” để thực hiện thao tác này. Cơ chế này thường được sử dụng để chuyển các lệnh hoặc đoạn văn bản được sử dụng thường xuyên từ bộ nhớ đệm vào tài liệu, như trường hợp với trình soạn thảo văn bản có tên là QED.

Nguyên tắc thì đơn giản: “Để di chuyển một vùng văn bản, trước tiên cần phải xóa nó khỏi vị trí ban đầu và sau đó chèn nó vào vị trí mới của nó”, tuy nhiên để hiện thực hoá nó thì nhiều phương án khác nhau đã được phát minh để cho phép quá trình nhiều bước này thân thiện hơn với người dùng. Một trong số những người tìm giải pháp là Larry Tesler.

Bắt đầu từ năm 1974, Lawrence Lawrence G. “Larry” Tesler và các đồng nghiệp tại Xerox Corporation đã triển khai một số trình soạn thảo văn bản sử dụng các lệnh cắt/sao chép và dán để di chuyển/sao chép văn bản theo phương pháp của riêng mình.

Năm 1980 Larry Tesler chính thức làm việc cho Apple nhằm phát triển UI cho máy tính Macintosh, Newton và Lisa, đây cũng là những mẫu máy tính Apple đầu tiên sử dụng lệnh copy, paste, cut của Larry. Năm 1983, Apple Lisa đã trở thành hệ thống chỉnh sửa văn bản đầu tiên gọi vị trí tạm thời đó là “bảng tạm” (the clipboard).

Apple Computer đã phổ biến rộng rãi bộ ba cắt/sao chép và dán dựa trên máy tính thông qua các hệ điều hành và ứng dụng Lisa (1983) và Macintosh (1984). Apple đã “định nghĩa” các chức năng thành các tổ hợp phím bao gồm phím Command (một phím thêm trên bàn phím) được giữ trong khi gõ các chữ X (để cắt), C (để sao chép) và V (để dán). Các phím này nằm một cụm với nhau ở đầu bên trái của hàng dưới cùng trên bàn phím QWERTY tiêu chuẩn nên rất thuận tiện, đó là:

• Z để hoàn tác (Undo) – lệnh này cũng phổ biến không kém ba lệnh dưới.
• X để cắt (Cut)
• C để sao chép (Copy)
• V để dán (Paste)

Microsoft sau đó cũng đã ứng dụng vào Windows , sử dụng các phím CTRL thay cho phím Command. Nếu thời đó mà bạn dùng MS-DOS chuyển qua Windows, bạn sẽ thấy đây là một cuộc cách mạng vì MS-DOS phải dùng các tập lệnh nội trú rất cực khổ.

Năm 1993, Larry lên làm người đúng đầu điều hành sáng chế và phát triển sản phẩm mới cho Apple cho đến năm 1997 thì Larry rời Apple để tự tạo dựng nên Stagecast – một startup lập trình phát triển phần mềm dành cho ngành giáo dục.

Năm 2001 đến 2008 Larry Testler đã tham gia hợp tác và làm việc với rất nhiều công ty lớn như Yahoo, Amazon, 23andMe,… để phát triển giao diện người dùng, sau này ông đã trở thành người chuyên cố vấn về thiết lập UX cho các công ty phần mềm.

Tạm biệt Larry Tesler, 17/2/2020.

Ứng dụng tương thích Android 4.2 trở lên. Dung lượng 8 MB.

Clipboard Manager : Clipo (Free, Google Play) →

Cách sử dụng Clipo rất đơn giản, bạn có hai cách lưu giữ nội dung:

1. Tự động:

Trước tiên, bạn cần khởi động Clipo và ứng dụng sẽ hoạt động nền trên hệ thống. Bây giờ, ứng dụng sẽ tự động lưu khi bạn sao chép văn bản, URL, số điện thoại, địa chỉ email. Bạn mở giao diện để xem lại, bấm vào nội dung để sử dụng các chức năng tại Actions. Bao gồm:

– Narrate: Nghe đọc văn bản bằng ứng dụng Google Text-to-speech. Nếu chưa cài, bạn phải cài đặt thêm để nghe đọc văn bản tiếng Việt.

– Translate: Dịch văn bản với Google Translate.

– QR Code: Trích xuất nội dung ra mã QR để chia sẻ.

– Export: Trích xuất ra tập tin TXT.

– Link: Mở link này trong trình duyệt.

– Compress: Rút gọn link với dịch vụ Goo.gl.

– Call: Gọi số này nếu nội dung là điện thoại.

– Contact: Thêm vào liên lạc thiết bị.

– Search: Tìm kiếm nội dung với Google hay dịch vụ tìm kiếm khác.

– Map: Mở nội dung (thường là địa chỉ) trong Google Maps.

– Share: Chia sẻ với ứng dụng chỉ định.

Tùy vào nội dung sao chép mà Clipo sẽ đưa ra các tùy chọn hành động tương ứng. Bên dưới, bạn có thể thêm nhãn cho nội dung để dễ tìm kiếm, truy cập. Nếu muốn chỉnh sửa nội dung, bấm nút hình cây bút.

2. Thủ công:

Bạn có thể tự soạn thảo nội dung lưu giữ trên Clipo thủ công bằng cách bấm biểu tượng bên phải nút tìm kiếm hoặc chọn Add Clip trong trình đơn bên trái của giao diện ứng dụng. Việc soạn thảo không có gì khó khăn, bạn nhập tiêu đề và nội dung mong muốn vào vị trí tương ứng > bấm Save lưu lại.

3. Tương tác với nội dung sao chép:

Mỗi nội dung sao chép hay tạo ra, bạn có thể tương tác với nội dung, các chức năng từ các vị trí.

– Giao diện trung tâm thông báo: Bạn vào Notifications > bật Sticky Notification để sử dụng chức năng này. Thay đổi màu sắc nền cho giao diện tương tác thông báo của ứng dụng tại Notification background color.

– Bong bóng nổi: Cũng trong Notifications, bạn bật Enable Bubble để kích hoạt sử dụng bong bóng nổi Clipo cũng như điều chỉnh kích thước (Set Bubble Size) nếu muốn. Sau khi sao chép xong, bong bóng nổi sẽ hiện ra và bạn bấm vào để xem lại nội dung và sử dụng các chức năng bên trong, sao chép lại nội dung lưu trước đó,…

– Widget: Cách tương tác với nội dung sao chép trên tiện ích màn hình của Clipo cũng tương tự.

4. Thiết lập:

Bạn bấm Preferences để tiến hành thiết lập.

– Login to Clipo: Bạn có thể sao lưu và động bộ nội dung lưu trong ứng dụng thông qua tài khoản Google giữa nhiều thiết bị.

– Enable Clipo: Nếu không muốn ứng dụng tự sao chép nội dung nữa thì bạn tắt mục này.

– Enable Preview: Tùy chọn này cho phép bạn xem trước nội dung sao chép.

– Disable Copying from Apps: Nếu không muốn Clipo sao chép nội dung từ chương trình nào thì bạn tắt tại đây.

– App Pin Lock: Đặt mã PIN bảo vệ ứng dụng.

– Default search engine: Tùy chọn công cụ tìm kiếm mặc định.

– Default translate language: Chọn ngôn ngữ dịch mặc định.

– Text to speech language: Chọn ngôn ngữ đọc mặc định.

– Share to specific app: Bạn chọn app mặc định khi chia sẻ.

– Actions settings: Bạn có thể bật tắt các hành động chức năng trên nội dung sao chép tại đây.

Ứng dụng chỉ tương thích Windows 10. Dung lượng 14 MB.

Clipboard Manager PRO (Free, Microsoft Store) →

Lưu ý: Bạn nhanh tay tải về sử dụng ngay vì ứng dụng này chỉ cho dùng thử trong thời gian ngắn (không biết thời hạn kết thúc).

Khởi động Clipboard Manager PRO, chương trình sẽ chạy ngầm và ẩn trong khay hệ thống. Clipboard Manager PRO có thể lưu giữ tất cả các nội dung sao chép trong clipboard. Bạn bấm chuột phải lên biểu tượng ứng dụng trong khay hệ thống > Open để xem các nội dung đang lưu giữ.

Các nội dung lưu trên ứng dụng đều được đánh số theo dạng Ctrl + [số thứ tự] vừa thuận tiện lại dễ ghi nhớ hơn. Nội dung nào mới lưu sẽ được đặt số 1 và ở vị trí đầu tiên. Bạn có thể xem một phần nội dung sao chép bằng cách rê chuột.

Để dán các nội dung lưu giữ trên ứng dụng, bạn bấm lên nội dung đó > bấm Ctrl + V hay Paste trong trình đơn chuột phải. Nếu không sử dụng nội dung lưu nào thì bạn vào lại giao diện quản lý Clipboard Manager PRO > bấm nút x để xóa vừa làm gọn danh sách mà giảm dung lượng bộ nhớ sử dụng.

Mặc định, tất cả nội dung lưu đều được giữ không giới hạn trên ứng dụng. Bạn có thể thay đổi bằng cách bấm Settings hình bánh răng > chọn thời gian lưu giới hạn tại Storage với các mức: 1 ngày, 7 ngày, 30 ngày, không giới hạn (Unlimited). Nếu muốn xóa ngay bây giờ, cuộn xuống dưới > Clear clipboard history.

Những nội dung lưu có thể đồng bộ khi bạn sử dụng trên thiết bị khác qua chức năng Synchronization. Bạn bật On để kích hoạt, chức năng thực hiện đồng bộ qua tài khoản Microsoft. Bạn tiến hành đăng nhập và chấp nhận các yêu cầu kết nối. Những nội dung giữ trên ứng dụng sẽ lưu trong thư mục ClipboardManager trên OneDrive.